WINTER’S KILOBYTES × WE (Wk×W)

Koen Vanmechelen

In het millenniumjaar 2000 verraste ik mijn vrouw, Inge Kindt, met een koppel lama’s. We noemden de dieren Ohm en Padma. Vanwege de Dalai Lama legden we de link met het boeddhisme. Onze lama’s beschouwden we als een aanzet tot groei in ons leven. Een belangrijke stap naar verbinding en een verrassende uitbreiding van het Cosmopolitan Chicken Project (CCP) ecosysteem ook.

Het viel ons op hoe sterk deze dieren waren en hoe ze op een wonderbaarlijke manier een rododendronvergiftiging overwonnen. Dit zette mij aan het nadenken. Ik zag verbanden tussen de hoogtes waarop de dieren leven en hun productie van rode bloedcellen. Gedreven door nieuwsgierigheid benaderde ik wetenschappers als professor Raymond Hamers (VUB), de ontdekker van de bijzondere antilichamen bij dromedarissen en bij uitbreiding bij alle kameelachtigen, waaronder de lama.

Als kunstenaar droomde ik over een link tussen het immuunsysteem van de lama’s en CCP-kippeneieren en raadpleegde verschillende immunologen. Het waren Xavier Saelens en Bert Schepens (VIB/UGent) die mij wezen op belangrijke wetenschappelijke studies hieromtrent. Niet lang daarna besloten we om samen te werken, elk vanuit ons vakgebied. Dit mondde in 2015 uit in een mooie tentoonstelling in het museum Het Domein in Sittard met een levende dromedaris op het hoofdpodium en een heus laboratorium bemand door Xavier en Bert. Onder de iconische titel: THIS IS NOT A CHICKEN. In 2016 arriveerden twee alpaca’s in Wilford X (Temse). Een expo en expertendebat omarmden het project. Het was het begin van een unieke ontmoeting.

Twintig jaar na Ohm en Padma heeft lama Winter zich bij onze kudde gevoegd. Winter is de heldin in het onderzoek dat Xavier Saelens en Jason McLellan leiden in de strijd tegen het coronavirus. LABIOMISTA wordt zo ground zero van een nieuwe tijd waarin kunst, wetenschap en natuur de bouwstenen vormen van een nieuw paradigma waarbij respect voor wederzijdse kennis centraal staan.

Wetenschappelijk onderzoek

Meer dan 20 jaar geleden ontdekten onderzoekers van de Vrije Universiteit Brussel, onder leiding van prof. Hamers, de speciale antilichamen bij kameelachtigen. De bijzondere antilichamen zijn kleiner dan bij andere gewervelden en kunnen zich uiterst precies en sterk binden aan indringers van levende organismen, zoals een bacterie of een virus. Sinds de ontdekking van Nanobodies®, inspireren ze wereldwijd tot baanbrekend onderzoek.

Voor een immunologisch onderzoek wordt een onschuldige hoeveelheid geïnactiveerd virus bij een kameelachtige aangebracht, waarna het immuunsysteem reageert en antistoffen aangemaakt worden.

In een samenwerking tussen het laboratorium van Xavier Saelens (Universiteit Gent en VIB) en het laboratorium van Jason McLellan (Universiteit Texas) vonden onderzoekers in 2016 bij lama Winter zo’n antilichaam dat coronavirussen als MERS en SARS kan blokkeren. Dit SARS specifieke antilichaam kan ook het nieuwe COVID-19 virus blokkeren. De ontdekking van dit antilichaam uit lama Winter ligt zo aan de basis van een mogelijk medicijn voor de behandeling van COVID-19 patiënten.

Voor meer informatie over het onderzoek:
www.vib.be

PRESS

- The Guardian, 'Llamas are the real unicorns': why they could be our secret weapon against coronavirus, May 2020

- CBC radio, Meet Winter, the 4-year-old llama whose blood might hold a treatment for COVID-19, May 2020

- The Washington Post, The urgent quest for a coronavirus treatment involves door-to-door blood collection and a llama named Winter, May 2020